Spaarblog

Dat geld en geluk niet zo veel met elkaar te maken hebben blijkt uit de actie van de Oostenrijkse zakenman Karl Rabeder. Hij geeft namelijk zijn vermogen van ongeveer 3,5 miljoen euro weg. Rabeder verkoopt zijn villa in de Alpen, boerderij in de Provence, zweefvliegtuigen, antiek, en auto’s. Het geld gaat naar zijn eigen goede doel waarmee hij microkredieten verleent in Zuid-Amerika. “Ik wil niets overhouden, helemaal niets’ verklaart Rabeder. ‘Geld is contra-productief, het staat geluk in de weg’.

Rabeder, zelf opgegroeid in een arme familie, werkte hard omdat hij dacht dat meer rijkdom en meer luxe automatisch zorgden voor meer geluk. Toen dat niet zo bleek te zijn duurde het nog jaren voordat hij zijn luxe leventje op durfde geven. Het omslagpunt kwam tijdens een vakantie met zijn vrouw op Hawaii. Rabeder: ‘het was de grootste schok van mijn leven toen ik ontdekte hoe verschrikkelijk, hoe zielloos en gevoelloos het vijfsterrenleven is. In die drie weken gaven we bakken met geld uit, maar al die tijd hadden we het gevoel dat niemand om ons heen echt was, het waren allemaal acteurs. Het personeel speelde een vriendelijke rol en de gasten deden alsof ze belangrijk waren. Niemand was echt’.

Rabeder is van plan om in een chaletje in de Bergen gaan wonen of in een eenvoudige studio in Innsbruck.

Rabeder is niet de enige miljonair die zijn vermogen weggeeft. De Russische oliemiljardair Vladimir Potanin heeft beloofd vrijwel zijn gehele vermogen van 2 miljard dollar aan een goed doel te schenken.

Ellen

Als geboren Groningse is het feestneuzen-gebeuren mij niet met de paplepel ingegoten. En ook al heb ik jaren in Brabant gewoond, het is nooit goed gekomen tussen mij en carnaval. Ik vind het gewoon niet leuk.

De kinderen vinden het wel leuk. Toen we in Brabant woonden begonnen ze al in november te verkondigen hoe ze dat jaar verkleed wilden gaan. Als brave moeder zocht ik de outfit zorgvuldig bij elkaar, en meestal moest er ook nog iets genaaid worden. En ik was niet de enige, op het schoolplein werd druk gepraat over het naaien van de carnavalskleding. De moeders hadden het er maar druk mee. De week voor carnaval had ik het kabouterpak of de prinsessenjurk eindelijk klaar en dan besloot middelste dochter dat ze toch als Pippi Langkous wilde. Met als gevolg een boze en gefrustreerde moeder en een kind in een haastig bijeengeraapte outfit.

Onze verkleedkist is, mede door al mijn naaiacties, goed gevuld. Desondanks verbaasde het me niks dat jongste dochter, de enige die nog carnaval op school viert, afgelopen maandag bekend maakte dat ze als smurfin verkleed wilde. Een outfit die er natuurlijk niet tussen zat. Gelukkig had ik nog wel een oud laken en een vrije woensdagmiddag. Het jurkje maakte ik naar het model van een zomerjurkje van jongste dochter en de muts heb ik uit de losse pols getekend. Jongste dochter heeft de jurk zelf versierd. Ik heb de muts in twee lagen genaaid en er een plukje vulling tussen gestopt. In een zak met kleding die we nog op zolder hadden staan vonden we een blauw shirt met lange mouwen, nu alleen nog even een blauwe maillot, legging of pyjamabroek scoren en we zijn er helemaal klaar voor. Als ze het maar niet in haar hoofd haalt om alsnog als Pippi te gaan…

Ellen

Sinds vandaag is er een nieuwe spaarbank in Nederland: Leaseplan Bank. Leaseplan Bank is, zoals de naam al zegt, van Leaseplan. De combinatie leaseauto’s en bankieren klinkt misschien een beetje vreemd, maar Leaseplan heeft al een bankvergunning sinds 1993, staat onder toezicht van DNB en valt onder het Depositogarantiestelsel. Mocht Leaseplan Bank failliet gaan dan krijg je dus je spaargeld tot 100.000 euro terug via DNB.

Leaseplan Bank biedt geen bijzonder hoge rente, 2,53% op een gewone spaarrekening en 4% op een deposito met een looptijd van 5 jaar. De rente op een spaarrekening is variabel en wordt per maand aangepast aan de Euribor. Toch is Leaseplan Bank wel bijzonder, ze betalen de rente namelijk maandelijks uit.

Het spaargeld dat Leaseplan Bank hoopt op te halen wordt allemaal gebruikt voor leaseauto’s, en dat is ook meteen de reden dat ik mijn geld er niet ga parkeren. Ik bankier zo milieuvriendelijk mogelijk via de ASN bank. Los daarvan schijnt de leaseauto-business momenteel niet zo heel florissant te zijn: vanwege de oplopende werkloosheid worden veel leaseauto’s ingeleverd en tweedehands leaseauto’s worden met verlies verkocht. De cijfers van Leaseplan over 2009 worden binnenkort bekend gemaakt.

Als mijn moeder op bezoek komt moet ze erg lachen. Er is namelijk altijd wel iets in of om het huis wat ik zelf heb gerepareerd met tape, paperclips of elastiek. Reuze handig vind ik zelf, maar mijn moeder ligt altijd krom van het lachen bij het zien van mijn geïmproviseerde oplossingen. En na het zien van deze website vol knullige doe-het-zelf projecten begrijp ik eindelijk waarom: There, I fixed it.

‘Lenen is niets anders dan achteraf sparen’ zei Dirk Scheringa vaak. Als je het zo hoort klinkt het nog niet eens zo gek, maar het is natuurlijk niet waar. Ik zou deze uitspraak willen veranderen in ‘lenen is omgekeerd sparen’. Niet alleen koop je eerst en spaar je dan pas, de rente gaat ook de andere kant op gaat: je betaalt rente in plaats van het te ontvangen. Die paar procentjes lijken niet niet zo veel uit te maken, zeker nu de spaarrente zo laag is, maar het verschil wordt duidelijk met een flink bedrag over wat langere tijd.

Stel nou dat je per maand 100 euro overhoudt. Dat geld kun je sparen, maar je kunt ook een flink bedrag ineens lenen en dan ‘achteraf gaan sparen’, oftewel je lening afbetalen. Als je 5 jaar lang elke maand netjes 100 euro opzij zet, dan heb je met de huidige 2,5% rente na 5 jaar € 6.279 bij elkaar gespaard.

Maar als je 5 jaar lang elke maand 100 euro afbetaalt heb je lang niet zo’n groot bedrag bij elkaar ‘gespaard’. Er moet elke maand rente worden afgedragen, geen 2,5% maar gemiddeld 7%. Als je 5 jaar lang elke maand 100 euro ‘achteraf spaart’ heb je na 5 jaar pas 5000 euro bij elkaar ‘gespaard’. Een verschil van 1200 euro.

Los van het eindbedrag heeft ‘achteraf sparen’ nog een groot nadeel: je mist de voorpret. Als je aan het sparen bent voor iets leuks, bijvoorbeeld een mooie reis, ben je je al tijden aan het verheugen op die reis. Elke maand dat je geld opzij zet denk je er aan, dat sparen is een stukje voorpret. Als je eerst op reis gaat en achteraf nog 5 jaar voor die reis ‘spaart’ is dat alleen maar vervelend. De reis heb je al gemaakt maar je moet er nog wel jarenlang elke maand voor betalen. Niet alleen de voorpret, maar ook de motivatie om te sparen valt daarmee weg.

Dus let op: lenen kost niet alleen geld, het kost je ook de voorpret.

Ellen

In het laatste nummer van het tijdschrift Genoeg vraagt François de Waal zich af hoe vrijwillige zuinigheid zich verhoudt tot gedwongen zuinigheid. Hij vermoedt dat het totaal verschillende werelden zijn. Ik denk dat hij daar gelijk in heeft.

Doordat wij ons nieuwe bedrijf zelf hebben gefinancierd heb ik de afgelopen anderhalf jaar mijn vrijwillige zuinigheid ingeruild voor gedwongen zuinigheid. Al ons geld en onze tijd zaten in het bedrijf. Ik ken beide varianten dus uit eigen ervaring. Het stomme is dat het verschil vooral tussen de oren zit. Ons uitgavenpatroon is grofweg hetzelfde gebleven, ik heb alleen wat kleine wijzigingen doorgevoerd. En toch voelt het heel anders. Er is een heel groot verschil tussen een keuze hebben of geen keuze hebben.

Het vervelendste aan de gedwongen zuinigheid had niet eens betrekking op mezelf, maar op anderen. Ik vond het jammer voor de kinderen dat we die kleine extraatjes niet konden doen, zoals een keer een terrasje pakken, naar de bioscoop of een DVD’tje kopen. Met verjaardagen moest ik mezelf in allerlei bochten wringen om met een betaalbaar cadeautje voor de dag te komen en we hebben ook wel eens een verjaardag afgezegd omdat de reis en het cadeautje te zwaar op ons budget zouden drukken. Daar voelde ik me niet prettig bij, zelfs schuldig naar de jarige toe.

De laatste maanden komt er weer een beetje ruimte in ons budget, en ik merk dat het heel prettig is om te dromen over bijvoorbeeld een weekendje Londen. Ook al ga ik geen weekendje naar Londen, ik zou het wel kúnnen doen als ik zou willen. Als je gedwongen zuinig moet leven heb je die keuze niet. Ervoor kiezen om iets niet te doen is heel iets anders dan iets niet kunnen doen, ook al is het resultaat hetzelfde. En dat verschil is cruciaal.

Ellen

Op de website van het Nibud stond weer een mooi stukje over het leengedrag van studenten. Dat is nogal zorgwekkend.

“Bijna de helft van de studenten leent, gemiddeld bijna 400 euro per maand. Van de eerstejaars studenten heeft een kwart al een rentedragende lening aangevraagd (startjaar 2009) en maakt één op de drie gebruik van het collegegeldkrediet.”

En waarom?

“De belangrijkste reden waarom studenten lenen is dat hun ouders hen financieel niet of te weinig kunnen ondersteunen, maar ook omdat zij ‘gewoon’ geld tekort komen. Nibud denkt dat dit laatste vooral wordt beïnvloed door hun levensstandaard. Ruim een kwart van de studenten geeft namelijk aan te lenen om relaxed de studietijd door te komen.”

“Gewoon geld tekort komen”. Ik heb er 10 minuten om zitten lachen.

Ik heb destijds trouwens ook geld geleend om te studeren, al was het bedrag niet zo hoog. Ik woonde op kamers en het ging vooral op aan dagelijkse dingen, maar ik had genoeg om op vakantie te gaan en leuke dingen te doen. Ik had ook vrienden die maximaal leenden en gewoon thuis woonden. Het geld ging op aan grammofoonplaten en CD’s, computerspelletjes, stappen en kleding. Er waren mensen die al 7 jaar studeerden en hun studieschuld ging al over de halve ton guldens heen. Ik ben benieuwd of ze dat ooit hebben afbetaald.

Schulden moeten namelijk afbetaald worden en als je klaar bent met studeren wil je ook van alles dat heel veel geld kost. De vraag is of het verstandig is om je in de schulden te steken om je hobby’s te kunnen betalen. Het gaat wel erg gemakkelijk als het om een studiefinanciering gaat.

Als je klaar bent met studeren wil je meestal ook op vakantie, een mooie woning, wellicht een auto, een relatie, kinderen en andere geldverslindende zaken. Wanneer de schuld groot is hangt dat als een molensteen om je nek, ook al is het een zogenaamde ‘zachte lening’. En die spullen waaraan je een paar jaar eerder je geld hebt verkwanseld liggen voor het overgrote deel al weer op de vuilnishoop…

Arthur

Update: Volgens de Telegraaf vindt het NIBUD registratie van studieschulden bij het BKR noodzakelijk, aangezien de schulden van studenten uit de klauwen lopen.

Zit ik hier op Spaarblog net op te scheppen over onze lage energierekening, belt mijn schoonzusje op. Hun overburen gaan voor vier jaar naar Australië (ik ben jaloers!) en verkopen een heleboel spullen. Of we interesse hebben in een auto en een wasdroger. De auto willen we niet, maar de wasdroger wel. Het is een koopje: een drie jaar oude Bosch voor 100 euro.

Toen onze wasdroger een paar jaar geleden kapot ging besloten we om geen nieuwe te kopen. We gebruikten de wasdroger alleen maar voor de handdoeken en het beddengoed en we hadden geen zin om veel geld aan een nieuwe te gaan uitgeven. Aan het rekje droogden ze ook wel. En dat is natuurlijk ook wel zo, maar het duurt wel een week voordat je het beddengoed van vier bedden weer in de kast hebt.

Nu hebben we dus weer een droger. We gaan niet al ons wasgoed er in stoppen, dat vind ik zonde van mijn kleren, maar de handdoeken en het beddengoed gaan voortaan weer in de wasdroger. Om het stijgende energieverbruik een beetje in de hand te houden ga ik nog deze maand een paar lampen in huis vervangen door Ledlampen. Wie weet hoe de energierekening zich gaat ontwikkelen, omlaag zal ‘ie wel niet gaan, maar misschien kunnen we de stijging beperkt houden.

Ellen