Spaarblog

Spannend leesvoer voor in de prachtige zon en het gaat toch over geldzaken.

Palm Invest was een “beleggingsfonds” dat niets anders bleek te zijn dan een ordinaire Ponzifraude. Tijdens het opereren was het bedrijf al redelijk bekend van Harry Mens’ Business Class en RTL-Z, waar reclame werd gemaakt. Palm Invest zou beleggen in vastgoed in Dubai. Beleggers kochten een obligatie met een vast rendement van 9%, dat maandelijks werd uitbetaald. Door een minimale inleg van € 50.000,-, kon het bedrijf opereren buiten het zicht van de AFM. In werkelijkheid werd het geld gebruikt voor het excessieve consumptiepatroon van de oprichters Danny Klomp en Remko Voortman. Van de 30 miljoen euro die werd belegd is circa 20 miljoen gebruikt voor privé doeleinden, zoals villa’s, auto’s, boten, horloges, Italiaanse pakken en meisjes van de nacht. De patjepeeërs wisten er zo’n € 36.000,- per dag doorheen te jassen.

In 2007 deed de schrijver van het boek, Dion Bartels, met zijn inmiddels failliete advocatenkantoor aangifte van fraude. Een aantal verontruste beleggers had namelijk via het kantoor een aantal vragen gesteld, waarop geen reactie werd gegeven.  Ondertussen had de FIOD een onderzoek naar het bedrijf gestart, omdat een scherpe belastingambtenaar aan de bel had getrokken. Op 21 januari 2008 werd het feest beëindigd. De oprichters en enkele anderen werden opgepakt en moesten een en ander uitleggen. Op 22 april 2010 werden Klomp en Voortman veroordeeld tot drie jaar en zes maanden gevangenisstraf.

Het boek beschrijft de handel en wandel van Palm Invest, onder andere aan de hand van getuigenissen van een betrokkene. Het is dat de kranten er vol van hebben gestaan, want anders zou je moeilijk kunnen geloven hoe simpel het is geweest om mensen geld af te troggelen en de boel te belazeren. Als Klomp en Voortman in 2009 nog worden ontvoerd en op middeleeuwse wijze worden afgeperst, doet het verhaal van de twee je helemaal van je stoel vallen.

Ook leert het boek dat vermogenden niet per definitie hun eigen boontjes wel kunnen doppen en verstandig genoeg zijn, zoals de AFM momenteel redeneert. Ook bewijst het maar weer eens, dat als een investering te mooi klinkt om waar te zijn, het dat meestal ook is. Van de schrijver krijgen we nog een waarschuwing mee: vandaag de dag zijn er nog steeds van dit soort bedrijven actief.

Palm Invest, Dion Bartels, uitgeverij Carrera, € 16.90

Arthur

Ik ben het boek ‘The Millionaire next door’ aan het herlezen. Het boek is een samenvatting van een studie naar miljonairs in de V.S. Het komt er op neer dat de gemiddelde miljonair een selfmade man is, hij is de eigenaar van een kleine fabriek, een keten van winkels of een servicebedrijf. Hij woont zijn hele leven in dezelfde plaats, is getrouwd en blijft ook getrouwd. De miljonair en zijn vrouw houden hun huishoudboekje scherp in de gaten; er worden geen onnodige aankopen gedaan. Ze rijden in een middenklasse auto en wonen in een leuk huis, maar zeker niet in een villa.

Er zijn een paar dingen die me opvielen in het boek nu ik het weer las. Het woord frugal (zuinig) komt telkens weer terug. Een deel van het boek heet zelfs ‘frugal, frugal, frugal’. De miljonair en zijn vrouw leven zuinig. De schrijvers benadrukken ook telkens dat een hoog inkomen je weliswaar een voorsprong geeft, maar zeker geen garantie is dat je miljonair gaat worden. Rijk worden is niet afhankelijk van hoeveel je verdient, maar van hoeveel je weet vast te houden. Sterker nog, het is voor een dokter of advocaat meestal moeilijker om miljonair te worden dan voor iemand die bijvoorbeeld een schoonmaakbedrijf heeft of een klein fabriekje. Als arts of advocaat wordt er van je verwacht dat je in een wat luxere auto rijdt en in een wat groter huis woont. Zo zijn er nog wel meer beroepen waar mensen zich min of meer verplicht voelen om een bepaald imago hoog te houden. En dat kost geld. Als je elke maand veel geld kwijt bent aan je huis, je auto en het lidmaatschap van de golfclub houd je nu eenmaal minder geld over om te sparen of investeren.

In het boek wordt de relatie tussen zuinigheid en rijkdom vergeleken met hardlopen. De mensen die je ziet hardlopen zijn over het algemeen slanke mensen met een goede conditie. Mensen die het niet nodig hebben, dat hardlopen. Maar ze zijn slank en in goede conditie dankzij het hardlopen. Rijk worden werkt precies hetzelfde volgens de miljonairs.

The millionaire next door - Thomas Stanley en William Danko

Ellen

Vandaag vond ik weer eens een mooi artikeltje. Hoogleraar Arnoud Boot stelt dat de nu al gammele huizenmarkt straks nog een extra duw krijgt vanwege de woekerpolisaffaire. Ruim een miljoen beleggingsverzekeringen zijn gekoppeld aan een hypotheek, waardoor mensen met restschulden blijven zitten. Dat komt de huizenmarkt niet ten goede.

De aanleiding van de uitspraak is een boek “De Woekerpolisaffaire”, van Kees Kooman dat deze week uit komt. Het is typisch een onderwerp waarvoor ik sta te popelen om het te kunnen lezen. Hopelijk weet ik daarna meer over hoe alles heeft kunnen gebeuren.

Wat ik niet begrijp is de gelatenheid waarmee Nederland zich de afgelopen decennia heeft laten beroven. Huizen zijn niet afbetaald, pensioenen blijken nauwelijks te bestaan. De schade van de woekerpolisaffaire loopt in de tientallen miljarden en het geld is weg. Het is verbazingwekkend dat er nog steeds geen koppen zijn gaan rollen en mensen zijn afgescheept met een discutabele compensatieregeling.

Naast het grootste financiële schandaal is dat voor mij ook het grootste financiële mysterie uit de Nederlandse geschiedenis. Het laatste woord is er waarschijnlijk dan ook nog niet over gesproken.

Arthur

Sinds 2008 word je door Jan en Alleman doodgegooid met de kredietcrisis. Nieuws, televisieprogramma’s en zelfs reclames zijn tegenwoordig doordrenkt met verhalen over de crisis. Je zou er bijna jeuk van krijgen, want het klinkt inmiddels als een hype. Maar waar gaat het nou eigenlijk allemaal over? Dat valt te lezen in Overleef de kredietcrisis.

De waarschuwingen
Willem Middelkoop, voormalig journalist en beurscommentator bij RTL-Z, legde eerder in het boek Als de Dollar valt op een bijzonder boeiende manier uit hoe het hedendaagse geldsysteem in elkaar zit. Wat is geld eigenlijk en waar komt het vandaan? Dat laatste heeft een opmerkelijk antwoord: geld komt helemaal nergens vandaan. Het is het enige wat vandaag de dag door mensen uit het niets kan worden gecreëerd.

Vanaf het loslaten van de gouden standaard is het bij elkaar toveren van steeds meer geld en krediet de fundering van ons financiële systeem geworden. Gaandeweg groeide het systeem uit tot een soort piramidespel, waarin krediet op krediet werd gestapeld. Er werd door economen en financieel experts lang gewaarschuwd dat dit niet eeuwig zo door kon gaan. Tegenlicht maakte in 2005 nog een boeiende en bekende documentaire, waarin een aantal van hen aan het woord komen. Middelkoop hoorde bij de relatief kleine groep die aangaf dat het vroeg of laat fout zou gaan. Toch was hij zelf nog openlijk verrast door de snelheid en heftigheid waarmee de kredietcrisis om zich heen greep.

De crisis
In oktober 2008 dreigde de bancaire wereld, en daarmee het wereldwijde financiële verkeer, in een klap totaal in te storten. In het vervolg op Als de dollar valt wordt uitgelegd hoe deze crisis tot stand kwam en hoe overheden een enorme reddingsoperatie hebben uitgevoerd.

Hebben we nu eigenlijk een kredietcrisis of een dollarcrisis, zoals voorspeld in het vorige boek? Hoe heeft alles kunnen gebeuren? Wie heeft er eigenlijk schuld aan al deze problemen en welke partijen spelen een dubieuze rol? Wat zijn de gevolgen van dit alles? Zelfs voor lezers met weinig kennis van economie en actualiteit worden deze vragen beantwoord. Ingewikkelde vraagstukken worden simpel uitgelegd en versierd met opmerkelijke uitspraken van vooraanstaande figuren. Het is typisch zo’n boek dat je pas weg wil leggen als je het uit hebt.

De toekomst
Inmiddels zijn de eerste berichten over een economisch herstel al binnen. Toch zijn de problemen nog lang niet voorbij, want de reddingsoperaties hebben alleen maar voor uitstel van executie gezorgd. Volgens Middelkoop gaat ons huidige financiële systeem verdwijnen en zal het plaats moeten maken voor iets nieuws. Die overgang gaat niet zonder slag of stoot. In Overleef de Kredietcrisis worden mogelijke toekomstscenario’s geschetst. Deflatie, het Japan scenario - een decennia lang kuchende en pruttelende economie -, hyperinflatie en “The unthinkable”. Per onderwerp worden de gevolgen van een van deze scenario’s uitgelegd.

Al met al stelt het boek dat de komende periode nogal spannend gaat worden. Hier en daar gaan de excessen van de afgelopen jaren flinke pijn doen. Echter, Middelkoop haalt een aantal zaken aan die de crisis wat kunnen verzachten. Onder andere het voor de hand liggende advies dat je beter je baan niet kunt verliezen en moet zorgen dat je flexibel bent op de arbeidsmarkt. Verder hamert hij meerdere malen op de veiligheid van beleggen in goud en zilver. Daar valt op zich wel wat voor te zeggen, maar omdat hij er zelf in handelt maakt dit een nogal vreemde indruk. Het zelfde geldt voor de suggestie om vooral een abonnement op zijn News flash te nemen, om zodoende van de laatste ontwikkelingen op de hoogte te blijven.

Behalve dat vind ik dit boek, evenals zijn voorganger, een eenvoudig toegankelijke manier om iets te leren over geld, de kredietcrisis en de grote ondoorzichtige financiële wereld.

Overleef de Kredietcrisis, Willem Middelkoop, €. 17.50

De nieuwe bespaarkalender van Marieke Henselmans is weer te koop! Het vertrouwde concept is dit jaar uitgebreid met tegeltjeswijsheden en cartoons. Helaas is de ‘prijslijst’ ook nog steeds een onderdeel: lijstjes met de goedkoopste producten, en winkels waar mevrouw Henselmans die producten koopt. Het gegeven ‘prijslijst’ of ‘prijzenboek’ (een boekje waar je voor jezelf de laagste prijzen noteert van producten die je vaak koopt) is heel nuttig, maar lijstjes van iemand anders vind ik totaal oninteressant.

De tegeltjeswijsheden vind ik erg leuk, en de kalender staat boordevol met tips over financiën, gratis of goedkope uitstapjes, recepten en grappige cartoons van bespaarvarkentje. Een tip voor je verlanglijstje!

Bespaarkalender 2010
Marieke Henselmans
€ 14,95

Toen ik hoorde dat één van de leukste vrouwen van Nederland een boek had geschreven over geld was ik er natuurlijk als de kippen bij om bij de uitgever een recensie-exemplaar los te peuteren. Gisteravond heb ik het boek van Annemarie van Gaal in één ruk uitgelezen.

‘Succes, adviezen voor een financieel onbezorgd leven’ is een zelfhulpboek. Het beschrijft hoe je grip op je financiën kunt krijgen en hoe je naar een financieel onbezorgd leven toe kunt werken. Het boek bevat ook ervaringen van Annemarie met de gezinnen uit het programma ‘Een dubbeltje op z’n kant’. Annemarie heeft geen geduld met zielige verhalen over scheidingen, faillissementen en ander leed. Wat gebeurd is is gebeurd, kijk naar de toekomst. De boodschap is luid en duidelijk: kappen met die slachtofferrol. Neem het heft in eigen hand en zorg dat je je leven weer op de rit krijgt. Daar kan ik me helemaal in vinden.

Het boek bevat een aantal tips: hou een kasboek bij, let op je uitgaven (weg met de wasdroger, stoppen met roken etc), zorg voor meer inkomen door meer te gaan werken. Ik ben zelf niet geïnteresseerd in dit soort tips. Been there, done that. Als je deze tips opvolgt kun je een financieel onbezorgd leven leiden in die zin dat je geen schulden (meer) hebt, en een klein spaarkapitaaltje opbouwt. Maar ik ben geïnteresseerd in tips voor een financieel onbezorgd leven in de zin van schandalig rijk worden, en het persoonlijke verhaal van Annemarie van Gaal. Gelukkig sijpelt die informatie ook telkens een beetje door.

Het leukste deel van het boek vond ik het hoofdstuk over onderhandelingstactieken. Er gaan allerlei woeste verhalen over Annemarie’s onderhandelingstactieken. Zo herinner ik me een verhaal dat ze in Rusland, waar ze een uitgeverij heeft opgericht, eens een hotel zou hebben bezocht om een zaal te boeken voor de lancering van een nieuw tijdschrift. ‘Dat komt op 50.000 dollar’ zei de hotelmanager. Annemarie knikte en zei met een stalen gezicht ‘Prima, 5000 dollar, dat is dan geregeld’. En ze kregen de zaal voor 5000 dollar. Dit verhaal komt in het boek helaas niet voor, maar als je haar tips leest kun je je er wel iets bij voorstellen.

Kortom: aardig boekje, beetje aan de brave kant, maar de meer persoonlijke stukken maken het toch de moeite waard. Het boekje kost € 14,95.

Wat rijk is, dat moet iedereen eigenlijk voor zichzelf uitmaken. Voor de een is rijkdom veel geld op de bank hebben, voor de ander is dat de zon zien opgaan of kinderen leren tandenpoetsen.

Over het algemeen wordt rijkdom toch geassociëerd met het hebben van veel materieel vermogen. Dat vermogen staat op de bank, zit in ’stenen’ of bedrijven. Sommige mensen hebben op gebied van het vergaren daarvan duidelijk succes geboekt. Hoe zouden ze dat nou hebben geflikt?

Een heel leuk boek waarin je dat kunt lezen vind ik: “Zo werden wij rijk”, van Thomas Lepeltak. Dit boek vertelt de levens- en carrièreverhalen van bekende tycoons, zoals de familie van de Dirk van den Broek bedrijven en Dirk Scheringa van de DSB bank. De bijna romantische weergave van de levens van deze mensen bevestigt de vermoedens: je krijgt het allemaal niet voor niets. Er valt in te lezen dat deze mensen niet begonnen zijn met rijk zijn. Ze hebben melkbussen met handkarren door de straten moeten slepen, of kleding van rijke mensen in armere buurten als tweedehands moeten verkopen. Overigens ging dat niet allemaal even eerlijk. Sommige ondernemers hadden slimme ideeën, zoals extra zout in de patat doen. Daarmee kon de drankomzet wat worden verhoogd. Blijkbaar was dat niet zonder succes.

Mocht je een leven als echte supertycoon ambiëren, of gewoon de betrokkenen zelf eens willen horen, dan is het wel eens leuk dit boek te lezen. Zo kom je er achter hoe ze dat nou voor elkaar hebben gebokst.

“Zo werden wij rijk“, Thomas Lepeltak, uitgeverij Boom, ISBN/EAN: 9789085065982.

Miljoenen Nederlanders deden hun bankzaken bij de Postbank. De Postbank is begonnen als overheidsinstelling in 1881 als RijksPostSpaarbank. De bedoeling was om het sparen onder de bevolking te stimuleren. Als Amsterdamse Gemeentegiro werd het in 1917 het eerste girale betalingsinstituut in Nederland. De bank werd in 1986 geprivatiseerd en na de fusies in 1989 (NMB) en 1991 (Nationale Nederlanden), werd de Postbank onderdeel van de ING Groep. Dat de zorg voor het belang van de klant daarna ogenschijnlijk niet altijd goed uit de verf is gekomen, is wel eens onderwerp van discussie geweest. In 2009 viel het doek, na nieuwe marketinginzichten bij het moederbedrijf.

Waarschijnlijk had ING de pensionering van de Postbankleeuw, die vanaf 2003 actief werd ingezet, feestelijk willen laten verlopen. Helaas was ING, met ING Direct, niet geheel ongeschonden uit haar  avonturen op de Amerikaanse kapitaalmarkt gekomen. Een en ander eiste nogal wat aandacht op en zodoende is de Postbankleeuw met stille trom naar de eeuwige jachtvelden vertrokken. Vergeleken met de media-aandacht rond de bankencrisis tenminste.

Ondanks dat het slechts om een bank gaat, hebben veel mensen het gevoel dat hen iets is ontnomen.

Ex-Postbankmedewerker Wichert van Engelen, heeft een boek over de Postbank geschreven. Het boek is in juli verschenen en heet Blauw Bloed: De opkomst en de ondergang van de Postbank. Een aanrader voor mensen die willen weten hoe een en ander in elkaar heeft gezeten en waarom de oude, vertrouwde Postbank tot het verleden behoort.