Invriezen of wecken
Elk jaar rond deze tijd denk ik weer ‘ik zou een extra vriezer moeten hebben’. Mijn moeder geeft me af en toe wat boontjes, een monstercourgette of een pompoen mee, de paprika’s zijn spotgoedkoop en soms kom je een waanzinnige aanbieding tegen, zoals sperziebonen voor 39 cent per kilo. Ik zou dan het liefst 20 kilo sperziebonen kopen: genoeg om de hele winter met ons gezin elke week van te kunnen eten.
Maar een vriezer is niet goedkoop, en een vriezer verbruikt behoorlijk wat elektriciteit. Ik zou ook kunnen gaan wecken. Eenmaal geweckte groente blijft jaren goed. Wat is goedkoper, vriezen of wecken?
Het goedkoopste tafelmodel vriezer kost ongeveer 100 euro. Dat is een nieuw en energiezuinig model die per jaar 179 kWh verbruikt. Een ouder model is vaak minder zuinig, ik ga voor mijn berekeningen dus uit van een gloednieuwe vriezer. Een kWh kost ongeveer 23 cent, zo’n vriezer verbruikt per jaar dus voor ruim 40 euro aan elektriciteit.
Een weckketel verbruikt veel stroom, 1800 watt. Maar een weckketel hoef je maar twee uur te laten draaien om 14 potten groente te wecken (incl. opwarmen), en korter voor fruit. Per keer verbruik je 3,6 kWh, oftewel voor ongeveer 82 cent aan elektriciteit.
Een weckketel en weckpotten kun je goed tweedehands kopen, voor 80 euro heb je een elektrische ketel en een flinke voorraad potten.
Als ik er van uit ga dat een vriezer tien jaar meegaat kost dat 100 euro voor de vriezer plus 400 euro aan elektriciteit, in totaal dus 500 euro.
Een weckketel kost 80 euro, daar komen nieuwe rubber ringen bij, pakweg voor 5 euro per jaar. Als je de weckketel tien keer per jaar laat draaien komt dat op 8,20 per jaar aan elektriciteit. Tien jaar wecken komt in totaal op 212 euro.
Niet alleen kost wecken minder dan de helft van vriezen, je kunt ook veel grotere hoeveelheden wecken dan in een vriezer passen. Wecken kost meer tijd dan invriezen, vooral doordat je de potten goed moet schoonmaken. Daar staat tegenover dat je niets hoeft te ontdooien en klaar te maken, de geweckte groente kan zo op tafel. Ik ga geen extra vriezer kopen, maar een weckketel!
Loading ...
21 augustus, 2009 at 11:26
Ik ben met allebei niet zo bekend. Wecken helemaal niet en we hebben een normale vriezer voor vlees, brood en frituurzaken, dus niet voor groente enzo. Ik heb alleen weleens begrepen dat je groente in weckpotten met een bepaalde smaak wegzet. Dus bijvoorbeeld op zoetzuur ofzo. Dus niet gewoon ‘blanco’ zonder toegevoegde smaak. En dat vind ik een nadeel.
21 augustus, 2009 at 13:04
Hoe zit het met behoud van vitamines en mineralen? Dat lijkt me ook belangrijk. Je kunt nog zo goedkoop uit zijn, en het kan lekker zijn, maar als al het goede verdwijnt in de damplucht, waar doe je het dan voor? Fruit koken doet in elk geval vitamines verdwijnen, meende ik. Zuurkool is een uitzondering, daar blijft vitamine C wel in behouden, maar de maagzuurklanten hier blieven geen zuurkool.
Maar moet eerlijk bekennen dat ik dit ook uit opportunische redenen schrijf: ik haat huishouden:-)
21 augustus, 2009 at 13:27
@ moeder: wecken doe je met de pure groente, zonder toevoegingen. Je kunt dus gewoon sperziebonen wecken, eventueel met een beetje zout.
Zoetzuur maken (en jam) kan zonder te wecken, dat doe ik al jaren. Jam en zoetzuur doe je heet in schone potten. Door het suiker/azijn gehalte blijft dat goed.
21 augustus, 2009 at 13:45
Wij hebben ruimte over in de vriezer (hoef er dus niet speciaal meer één voor aan te schaffen) dus hier is het enthousiast invriezen geblazen. Als ik een leuke aanbieding tref, neem ik dus wat mee om in te vriezen voor a.s. winter. Ik vind het nog leuk ook! Bijkomend voordeel (al zit je daar met wecken helemaal niet mee!) is dat eenmaal ingevroren groente straks veel korter gekookt hoeft te worden. Dat scheelt straks weer gas.
21 augustus, 2009 at 13:47
Trouwens, volgens mij hoef je voor wecken trouwens niet zo’n ketel te kopen. Je kunt de potten volgens mij ook in water in een grote pan op het vuur zetten.
21 augustus, 2009 at 20:21
Hoi Ellen,
Ik ben zelf al een tijdje op zoek naar een vriezer. Ik denk dat ik de vriezer veel meer ga gebruiken voor het invriezen van zelf gemaakte maaltijden en vlees, vis en vegatarische spullen. Natuurlijk ook voor groenten. Voor zover ik weet zijn er geen manieren waarmee ik de levensduur van vlees kan verlengen, zonder het gebruik van vriezer of koelkast. Dus lijkt me wecken, niet zo een heel goede methode voor mij. Of ken jij daar andere methoden voor?
Groet,
Vrolijke Vrek
22 augustus, 2009 at 09:12
Hallo Ellen,
Voor de berekening van de kosten van de vriezer heb je volgens mij wel gekozen voor een klein en niet echt zuinig model vrieskast. Misschien ziet je berekening er anders uit als je wat meer investeert in de kwaliteit van de vriezer.
Wecken heeft ongetwijfeld zijn voordelen, zeker als het gaat om fruit. Maar het biedt geen mogelijkheden voor vlees.
Nu gaat het bij jouw keuze om een aanvullende vriezer, dat maakt natuurlijk ook verschil.
22 augustus, 2009 at 09:55
hoi Ellen, vorige week had Lidl een weckketel in de aanbieding voor € 30,
misschien zijn er nog winkels waar er nog één staat…
ze noemen het een inkookautomaat, 27 liter
22 augustus, 2009 at 13:30
hallo ik heb 8 jaar terug een vriezer gekocht en geen kleintje maar een hele grote.
ik gebruikte hem (jammer genoeg is mijn vader dit jaar met de tuin opgehouden) voor de wintervooorraad groentes maar ook voor brood als dat in de reclame is haal ik er meteen zn 10 op blijft rustig een hele tijd goed en ook voor vlees gebruik ik het tevens ook voor frituur dingen.
nadeel is wel dat ik soms op zijn kop in de vriezer moet (ik ben vrij klein) om net die ene laatste zakje van die groente te pakken maar dat heb ik er wel voor over
22 augustus, 2009 at 19:00
Ik zat een beetje te googlen over dat wecken, omdat ik dat eigenlijk voor de hobby ook eens wil proberen. Ik kwam dit tegen: http://www.voedingscentrum.nl/nl/voedingscentrum/veelgesteldevragen/eten-bewaren-en-bereiden/kan-ik-groente-en-fruit-veilig-wecken.aspx
Voedingscentrum raadt het dus af. Het is een beetje een kort stukje zonder verwijzingen naar extra informatie, maar voor de gezondheid is het misschien dus niet de beste keus…
22 augustus, 2009 at 19:01
Fruit wecken schijnt dus wel veilig te zijn…
23 augustus, 2009 at 11:00
Wow, ik schrok best van het artikel van het voedingscentrum dat Arthur hier doorgaf en zou geen geweckte groente meer eten, geloof ik.
23 augustus, 2009 at 13:23
Bedankt voor alle reacties.
Ik ben wel geschrokken van het advies van het voedingscentrum. De botulisme bacterie leeft graag in een zuurstofarme omgeving, een pot geweckte groente is dus een ideale broedplaats. De bacterie gaat pas dood bij verhitting boven de 115-120 graden, in een weckketel krijg je die dus niet dood. Bovendien zie en proef je de bacterie niet, je kunt ‘m dus ongemerkt gewoon opeten want het voedsel smaakt nog goed.
Toch zijn enige kanttekeningen wel op z’n plaats. Ik heb internet afgespeurd naar informatie over de veiligheid van wecken en het lijkt toch wel mee te vallen. Zo komt botulisme volgens het RIVM in Nederland nauwelijks voor, en bij groente die niet op de grond groeit (zoals boontjes) is het risico verwaarloosbaar. Aan de andere kant: als je toch een botulisme vergiftiging oploopt is het behoorlijk riskant (sterfte is hoger dan 30%), en artsen herkennen het ziektebeeld meestal niet omdat het zo zeldzaam is.
Conclusie: als je veilig wilt wecken ga je niet inmaken in een gewone weckketel, maar in een hogedrukpan. Dan dood je ook de botulisme bacterie. Vlees inmaken blijft overigens ook in een hogedrukpan riskant, ik zou vlees toch maar invriezen.
31 augustus, 2009 at 18:39
@Chaoot: Bijkomend voordeel (al zit je daar met wecken helemaal niet mee!) is dat eenmaal ingevroren groente straks veel korter gekookt hoeft te worden. Dat scheelt straks weer gas.
Voordat groente ingevroren kan worden, moet het een paar minuten geblancheerd worden…..Dus het gas , wat je na het invriezen bespaart, gebruik je voor het invriezen al
Bovendien kost het extra water, want na het blancheren moet de groente met koud water worden afgespoeld, totdat het bijna koud is……
@Arthur:
Wat het voedingscentrum over Clostridium botulinum publiceerd….kan best waar zijn.
Ik ben geboren en opgegroeid in een tijdperk dat een diepvriezer niet vanzelfsprekend was.
Mijn ouders hadden een grote moestuin. Grote hoeveelheden werd er geweckt.
Ook ging er vlees in weckpotten.
Het hele dorp en omstreken was gewend om te wecken.
Ik heb nog nooit van één geval Clostridium botulinum gehoord…….
1 september, 2009 at 09:16
@Madelief
Uit alle familieverhalen die ik heb gehoord heb ik begrepen dat wecken min of meer een standaardmanier was om voedsel te bewaren. Er werd in grote ketels in de kelder gewecked met verschillende gezinnen uit de familie tegelijk. Ik heb ook nooit gehoord dat iemand daar problemen mee heeft gekregen. Als dat trouwens wel het geval is geweest, betwijfel ik trouwens of die link destijds gelegd zou zijn.
25 januari, 2010 at 14:18
waar kun je een electrische weckketel kopen, hier bij de its en maxell hebben er er nog nooit van gehoord (limburg)
graag een mailtje
bedankt
basenmarielle@hotmail.com
6 februari, 2010 at 16:38
Mijn opa en oma hebben hun hele leven op het platte land gewoond in het oosten van Nederland. Ze woonden in een knus houten huisje en waren niet voorzien van een diepvriezer. De overvloedige opbrengst van de moestuin uit de zomermaanden kwam elk jaar weer in weckpotten terecht zodat ze er ook in de winter van konden smullen. Ze zijn er nooit ziek van geworden. Sterker nog, ze hebben beiden een leeftijd van 100+ bereikt (in dat huisje!). Het zorgelijke bericht van het voedingscentrum beschouw ik daarom ook slechts als een theoretisch risico.
20 mei, 2010 at 10:07
[...] foto’s van Teunie ga ik ook wecken. Ik heb een tijdje geleden al uitgerekend dat je met wecken veel voordeliger uit bent dan met een extra vriezer. En nu is het dan zover: ik heb een elektrische weckketel gekocht met [...]
12 juni, 2010 at 20:39
Beste Ellen,
Wecken is absoluut veilig mits je je aan paar simpele maar toch strenge regels houd. Het kiem vrij maken van voedsel gebeurt bij een temp van 100 graden. Botulisme kan voor komen bij voornamelijk peulvruchten (erwt, tuinboon bruineboon ect) maar komt alleen door dat er niet aan inmaak tijd word gehouden of verkeert wordt geweckt (snelkookpan bv)doe dit nooit. Gebruik een echte weckketel en hou je aan de tijd en temp
en bij voorkeur een elektrische weckpan. Deze heeft een timer en thermostaat en gebruik ook nooit potjes met een schroefdeksel omdat je deze niet kan controleren of ze nog lucht dicht zijn. (vacuum)Verder kan ik je nog een boekje aanbevelen het weck inmaakboekje zelf heb ik deze bij van der Wal aangeschaft hier word je alles vertelt van de gevaren van het verkeert inmaken van voedsel en staan er mooie recepten in van fruit tot aan vlees.(www.zaadhandelvanderwal.nl )Ik wens je heel veel plezier met het wecken en het is leuk om te doen.
26 juni, 2010 at 11:52
Kwam toevallig op deze site. Aalt hierboven geeft een ontzettend slecht advies. Kiemvrij maken van voedsel gebeurt NIET bij 100 graden, maar bij tenminste 116 graden. Dit bereik je SOMS in met een snelkookpan maar is niet te checken wanneer je geen drukmeter hebt. Dat men vroeger doodleuk alles weckte is niet helemaal waar: men zuurde het product vaak aan omdat ze zich bewust waren van de risico’s. Botulisme-vergiftiging komt niet vaak voor, maar je bent reddeloos verloren wanneer je het wel krijgt. Mocht je toch na het eten van je geweckte groenten ademhalingsproblemen krijgen, ga dan direct naar de dokter.
Schaf een echte hogedruk-weckketel aan als je groenten, zuivel, vlees en vis echt veilig en lekker wilt inmaken. Je kunt dan ook cassoulet, erwtensoep en dergelijke gewoon wecken, en dat is niet alleen maar een conserveermethode maar het komt de smaak ten goede.
Een alternatief voor vlees inmaken is vlees zouten, drogen en/of roken. Zie http://www.handboekvoordevinexjager.nl voor een boek van mijn hand waarin o.a. uitgebreid staat hoe je zelf worsten en hammen maakt.