Boekbespreking: Deflatie in aantocht
Deflatie in aantocht stamt oorspronkelijk uit 2005, en ik heb het boek pakweg een jaar geleden al gelezen. Eric Mecking is geen econoom maar historicus en dat geeft een verfrissende kijk op de zaak. In dit boek vergelijkt Mecking de huidige economische situatie met die van het verleden, met name de jaren dertig. Toen ik het boek vorig jaar las was ik al erg onder de indruk van de voorspellende waarde van de geschiedenis: wat hij in 2005 beschreef als mogelijk scenario was in 2006 en 2007 inderdaad gebeurd. Nu is er een uitgebreidere en bijgewerkte versie van het boek.
In Deflatie in aantocht betoogt Mecking dat er een grote economische depressie aankomt, een depressie die de jaren dertig evenaart, zo niet overtreft. ‘Ik hoop dat harte dat mijn verwachtingen niet uitkomen’ schrijft Mecking, ‘maar ik vrees het ergste. Nu, in 2008, nog meer dan drie jaar geleden’.
Conjunctuurgolven: de kondratieffcyclus
Wie op school goed heeft opgelet tijdens economie weet misschien nog wel dat er verschillende economische cycli zijn, de conjunctuurgolven. De langste van die conjunctuurgolven is de Kondratieffcyclus, die 50 tot 60 jaar beslaat. De Kondratieffcyclus bestaat uit vier ‘seizoenen’, en volgens Mecking zitten we sinds 2000 in de winter. De vorige winter begon in 1929 met de beurscrash en duurde tot 1949.
De seizoenen duren niet altijd even lang en kunnen ook een ander verloop hebben. De winter kent drie fasen. De eerste begint wanneer de aandelenbeurzen hun hoogste punt bereikt hebben en de zeepbel uiteenspat (beurscrash van 1929 en de internetbubbel van 2000). In de tweede fase leeft de economie tijdelijk weer op en herstellen de beurzen zich enigzins (in mei 1930 verklaarde president Hoover dat het ergste leed geleden was, nu was er een opleving van 2004 tot 2007). De tweede fase kenmerkt zich door een kunstmatig herstel: overheden nemen stimuleringsmaatregelen en de centrale banken verlagen de rente.
In de derde fase dringt het besef door dat het herstel niet duurzaam is. Dan breekt de echte liquidatiefase aan. De economie krimpt opnieuw en de werkloosheid loopt op. De krediethoeveelheid neemt af, de koopkracht daalt, consumenten hebben minder geld te besteden en de economie daalt verder. Aandelenkoersen en huizenprijzen storten in, alles wordt goedkoper (deflatie) en er ontstaat een neerwaartse spiraal. Overheden kunnen niets meer doen want die hebben alle mogelijke maatregelen al genomen en staan machteloos. In die fase zitten we volgens Mecking nu.
Parallellen tussen de jaren ‘30 en nu
De historische vergelijking is het sterke punt in Deflatie in aantocht. In de jaren ’90 hadden we de Nieuwe Economie: internet zou onze manier van leven definitief veranderen. Conjunctuurgolven behoorden tot het verleden en de groei zou alsmaar aanhouden. In de jaren ’20 sprak men van de New Era: radio zou onze manier van leven veranderen. Eind jaren ’20 was men er ook van overtuigd dat de periode van welvaart en groei eeuwig zou aanhouden, net als eind jaren ‘90.
Waarom herhaalt de geschiedenis zich?
Mecking stelt dat mensen van nature geneigd zijn om een lijn door te trekken naar de toekomst. Ze denken lineair, niet cyclisch. De meeste mensen kennen alleen maar inflatie en stijgende huizenprijzen. Verhalen van oude mensen over vroeger worden weggewoven: ‘dat was toen opa, dit is nu, de wereld ziet er nu heel anders uit’. ‘Voorspellingen over de lange termijn zullen nooit populair worden’ denkt Mecking. Bovendien wíl niemand een recessie, laat staan een depressie. Alleen al het noemen van het woord depressie is politieke zelfmoord en iedereen is bang voor een self-fulfilling prophecy.
Wat kun je doen om jezelf te beschermen?
Gelukkig geeft Mecking na dit angstaanjagende verhaal nog wat tips om jezelf te beschermen in de chaotische tijden die aan gaan breken:
- Zorg dat je geen schulden hebt. Geld wordt meer waard: je schuld dus ook. Betaal zo snel mogelijk je schulden af.
- Houd zoveel mogelijk cash aan, gewoon geld op een spaarrekening of in een oude sok.
- Koop nu geen huis of aandelen. Als je toch graag je geld wilt investeren, investeer dan in goud of zilver (gouden munten of een goudrekening), of koop goudmijnaandelen.
Ik zou daar aan toe willen voegen: zet dit boek op je verlanglijstje voor Sinterklaas.
Deflatie in aantocht van Eric Mecking € 19,90
4 november, 2008 at 21:57
De voorspellingen die deze historicus doet op basis van de geschiedenis lijken verdacht veel op de voorspellingen door menigeen econoom. Van de 1000 mensen die een voorspelling doen is er altijd wel een handvol die achteraf gelijk blijken te hebben (Erica Verdegaal heeft hier een leuk artikel over geschreven). Een verschijnsel wat goed te verklaren valt door kansberekening.
Ik houd me ver van types die menen de toekomst te kunnen voorspellen. De enige zinvolle tip die Mecking geeft is om geen schulden te hebben. Goud en cash zijn historisch gezien slecht renderende investeringen.
En, is het kenmerk van geschiedenis niet juist dat deze zich niet herhaald?
12 januari, 2009 at 21:04
Ik heb het boek ook gelezen en ik moet zeggen: het is moeilijk weg te leggen. Het beschrijft een aantal economische verschijnselen, zoals de Kondratieff-cyclus en verbindt dit aan een aantal gebeurtenissen in de geschiedenis. Mecking trekt parallellen tussen de opkomst en ondergang van wereldmachten en vergelijkt dit met de gang van zaken nu: de verschuiving economische en politieke macht van het Westen naar het Oosten. Dat de Kondratieff-theorie niet onomstreden is mag ook best gezegd worden, maar dat staat helaas niet in het boek. En dat Groot-Britannië na het weggeven van de rol als wereldmacht nog steeds een van de hoogste levensstandaarden ter wereld heeft, geeft ook aan dat het weleens allemaal wat genuanceerder kan liggen dan in dit boek wordt voorgesteld. Hoe dan ook, ik vind het een aanrader voor iedereen die een interesse heeft in geschiedenis en een beetje economie.
Als de stemming er lekker in zit zou ik trouwens ook meteen het boek ‘Als de dollar valt’ van Willem Middelkoop lezen. Met dat boek erbij heb je helemaal zin om al je spaargeld (geen dollars!) onder de matras te stoppen, want dat legt in detail uit wat er mis is met het financiële systeem. Mecking vertelt dat, in iets minder woorden, ook.
21 februari, 2009 at 10:33
Ik zei het 20 jaar geleden al tegen mijn vriendjes,dat iemand het gelag zou gaan betalen voor al die niet verklaarbare koersstijgingen en vastgoedprijzen; immers waar de een gigantisch wint zonder bijzondere toegevoegde waarde gaat iemand iets of veel verliezen; die geloven dat
dit product/huis/dienst of aandeel het waard was. ( ik was of links of jaloers )
De universitaire elite heeft daar keurig aan mee gedaan en juridisch mogelijk gemaakt en zelfs is gaan samenwerken met vastgoedcowboys
en drugsbaronnen etc. De toezichthouders (same network) en justitie hebben gigantisch gefaald.
de eindafrekening komt zoals altijd bij de grote massa terecht.
De verantwoordelijke gaan weer wat ander verzinnen om zich te verrijken althans in materie.
Wat dat betreft zou het goed zijn als er toch een hemel en hel zou zijn met Petrus aan de poort; hoewel die was ook niet helemaal zuiver op de graad geloof ik.
Dus er zal nooit iets werkelijks veranderen moeten we vrezen. Erg he ?
3 september, 2009 at 16:24
[...] Mecking legt in zijn boek ‘Deflatie in aantocht’ uit dat er vier ‘seizoenen’ zijn in de economie: de Kondratieff cyclus. Die bestaat uit lente, [...]
6 november, 2009 at 10:20
Ik ben zojuist begonnen met het lezen van dit veel belovende boek. Een historicus die economische wetmatigheden in een historische context plaatst. Echter moeten we twijfelen aan de historische kennis van de schrijver wanneer hij al op pagina 36 Mary Stuart verruilt voor Mary Tudor. Het was Mary Tudor die de bijnaam ‘bloody mary’ had. Een elementaire fout. Zijn de overige historische feiten juist?
30 december, 2009 at 21:22
Als je een lening neemt van 250.000 euro (zeg hypotheek) betekend dat dat je voor 250.000 euro in de toekomst werk moet verrichten,want je zult toch eens de lening moeten terugbetalen. Als je denkt dat je met een beleggingshypotheek, door het betalen van een premie aan de bank denkt dat je lening wordt terugbetaald begrijp je niet wat een piramidespel is.
Kortom de enorme kredietbel van 2009 zal een enorme geldvernietiging ten gevolge hebben omdat mensen en landen hun schulden niet kunnen terugbetalen. DEFLATIE dus. Het boek van Mecking is zeer waardevol, maar kijk ook eens op youtube naar Gerard Celente, of Peter Schiff